Dita e dytë e trajnimit në Bashkinë Pustec u përqendrua te kuadri ligjor dhe strategjik që rregullon pjesëmarrjen e të rinjve në nivel lokal, duke synuar t’u japë pjesëmarrësve një kuptim më të thellë mbi të drejtat, detyrimet dhe mekanizmat institucionalë që u krijojnë hapësira për përfshirje në vendimmarrje. Në fokus të diskutimeve ishte Ligji nr. 75/2019 “Për rininë”, me theks të veçantë te dispozitat që lidhen me krijimin, funksionimin dhe rolin e Këshillave Rinorë Vendorë.
Ekspertët e projektit analizuan në mënyrë të detajuar strukturën e ligjit, duke shpjeguar se si parashikohet përfaqësimi i të rinjve në nivel vendor, cilat janë kompetencat e këshillave rinorë dhe çfarë marrëdhënieje duhet të ndërtohet ndërmjet tyre dhe bashkisë. Diskutimet u pasuruan edhe me referenca ndaj Strategjisë Kombëtare për Rininë 2022–2029 dhe Strategjisë për Barazinë Gjinore 2021–2030, duke vënë në pah rëndësinë e përfshirjes gjithëpërfshirëse dhe të barabartë të vajzave dhe djemve në proceset e politikëbërjes lokale.
Gjatë sesionit teorik dhe debatit të hapur, pjesëmarrësit ngritën një pyetje thelbësore: a mjafton ekzistenca e ligjit për të garantuar përfshirjen reale të të rinjve në vendimmarrje? Nga diskutimet doli qartë se, megjithëse kuadri ligjor ofron bazën e nevojshme, zbatimi i dispozitave shpesh mbetet formal. Mungesa e mbështetjes institucionale, burimeve financiare dhe vullnetit të qëndrueshëm politik e bën funksionimin e Këshillave Rinorë Vendorë të vështirë dhe, në disa raste, simbolik. Këto reflektime ndihmuan pjesëmarrësit të kuptojnë hendekun mes ligjit në letër dhe praktikës konkrete në terren.
Një nga momentet më dinamike dhe të vlerësuara të ditës ishte simulimi i mbledhjes së parë të një Këshilli Rinor Vendor. Të rinjtë u ndanë në role konkrete – kryetar, anëtarë, sekretar – dhe zhvilluan një diskutim mbi një çështje lokale me rëndësi për komunitetin e tyre. Ky ushtrim praktik u shërbeu pjesëmarrësve për të kuptuar më mirë strukturën e një këshilli rinor, mënyrën e organizimit të punës, procesin e marrjes së vendimeve dhe sfidat e bashkëpunimit në grup.
Gjatë simulimit, pjesëmarrësit reflektuan mbi rëndësinë e komunikimit të qartë, ndarjes së përgjegjësive dhe respektimit të roleve brenda një strukture përfaqësuese. Ata kuptuan se funksionimi efektiv i një këshilli nuk varet vetëm nga rregulloret, por edhe nga angazhimi personal, kultura e dialogut dhe aftësia për të punuar së bashku për interesin e komunitetit.
Në përmbyllje të ditës së dytë, u theksua se ligji dhe strategjitë kombëtare janë vetëm pikënisje. Pjesëmarrja merr kuptim të plotë vetëm atëherë kur të rinjtë e përvetësojnë si një detyrë qytetare aktive, duke kërkuar transparencë, përgjegjësi dhe përfshirje reale në proceset vendimmarrëse. Dita u mbyll me reflektime të pjekura dhe me një ndjenjë më të fortë ndërgjegjësimi për rolin që të rinjtë mund dhe duhet të luajnë në jetën publike të komunitetit të tyre.
